فرانسوی لیکوال او ژونالیست اندره مالرو

د ۱۹۷۶ كال د نوومبرپه درويشتمه نېټه نامتو فرانسوي ناول ليكوال اندره مالرو AndrE Malraux (تلفظANdrA´ mAlrO) د پنځه اويا كلونو په عمر له دنيا سترګې پټې كړې.

مالرو د ناول ليكنې په څنګ كې د هنر مورخ او ختيځ پېژاند و او په سياست كې يې هم ګوتې وهلې. مالرو په شتمنه كورنۍ كې زېږېدلى او د ليسې له دورې وروسته يې په پوهنتون كې د ختيځ ژبې او ادبيات ولوستل.

دی د ۱۹۲۵ او ۱۹۲۷ ترمنځ چې د زلميتوب كلونه يې ول، هند او چين ته لاړ او د دغو هيوادونو د ازادۍ په غورځنګونو كې يې برخه واخيسته. مالرو د ۱۹۳۵ او ۱۹۳۹ كلونو ترمنځ د هسپانيا په جګړو كې هم ګډون وكړ او له سياسي هلوځلو وروسته فرانسې ته وګرځېد. هلته په ادبي كارونو بوخت شو.

مالرو په داسې حال كې د ادب دنيا ته مخه كړه چې لومړۍ نړيوالې جګړې د اروپا ملا ماته كړې وه. جنګ پاى ته رسېدلى و خو په لومړي ځل د جګړې سوبمنو هغه دروند زيان احساس كړ چې اندازه يې د جګړې د بايلونكو له ګاللي تاوانه كم نه و. په دې دوره كې د انسانانو پر فكر او روح باندې اندېښنو غلبه كړې وه او د ټولنې دوديز ارزښتونه كمزوري شوي وو. دا د اوږدو او پر له پسې جګړو ځانګړتيا ده او زموږ نسل (افغان) يې ښه شاهد دى. له دا ډول شرايطو او پړاوونو څخه د تېرېدو لپاره خاصې ذهني او فكري هڅې ته اړتيا ده. هماغه و چې د اروپا د دې دورې ليكوالو د مالرو په څېر ځانونه ژمن كړل چې له جګړې څخه ستومانه شويو انسانانو ته د انسان نوى مفهوم وړاندې كړي.

مالرو ليكوالي د خبريالۍ او ژورناليستي كارونو له لارې پيل كړه. لومړنى كتاب يې د (فاتحان) په نوم په ۱۹۲۸ كې چاپ شو. د هغه ليكنې له خپلو سياسي او اجتماعي تجربو ډكې او اغېزمنې دي. اندره مالرو په خپلو ليكنو كې تر ډېره حده د ازادۍ لپاره د ختيځوالو هلې ځلې، غورځې پرزې او سرښيندنې انځور كړي دي. ډېر شهرت يې د (د بشر برخليك)، او (د انسان هيله) كتابونو په خاطر ګټلى او د هنر ارواپوهنه كتاب يې داسې كيسه ده چې د ښكلاپېژندنې اوج ته پكې رسېدلى دى.

د اندره مالرو Anti-memoirs (د خاطرو ضد) كتاب هم ډېر مشهور اثر دى. په دې كتاب كې هغه د خپل ژوند له هسكو ټيټو ډكې خاطرې بيانوي، له همدې امله يې پر هغه د خاطرو ضد نوم ايښى دى. په خپله مالرو د دې كتاب په سريزه كې ليكلي: ((زه دا كتاب د خاطرو ضد نوموم ځكه چې د هغې پوښتنې ځواب دى چې خاطرې يې نه مطرح كوي او هغو پوښتنو ته چې خاطرې يې رابرسېره كوي، ځواب نه وركوي!))

په انګليسي ژبه د مالرو د ژوند او آثارو په اړه د نورو معلوماتو لپاره دا ويبپاڼه وګورئ

ماخذونه:

http://en.wikipedia.org/wiki/Andr%C3%A9_Malraux

http://www.kirjasto.sci.fi/malraux.htm

http://www.diplomatie.gouv.fr/label_france/ENGLISH/LETTRES/MALRAUX/malraux.html

ماريا، ماريا، ماريا! | ليکوال: اندرې مالرو