د اختر په ورځو کې د خوړو کنټرول د هغو کسانو لپاره ډېر مهم دی چې د شکرې ، لوړ فشار ، د پښتورګو او د زړه ناروغي لري. که لږ پام ونه شي، هم ناروغي یې زیاتېږي او هم وزن یې زیاتېږي.
زه به دا مشوره په ساده، علمي او طبي ډول درته وړاندې کړم:
۱. د غوښې خوړل (په ځانګړي ډول د پسه غوښه)
• د پسه غوښه ډېر غوړ لري، نو:
• یوازې لږه اندازه وخورئ
• غوړ یې حتمي لرې کړئ
• له سرې شوې غوښې څخه ځان وساتئ لکه (کباب او په غوړو کې له سرئ شوې غوښې)
ښه بدیل:
• په اوبو کې پخه شوې غوښه
• یا د مرغانو بېغوړه غوښه
۲. د خوږو او شکر لرونکو خوړو کنټرول
د شکرې ناروغانو لپاره ډېر مهم:
• له لاندې شیانو ځان وساتئ:
• کلچې، کیک، شیریني
• خواږه مشروبات
ښه بدیل:
• لږ مېوه (لکه مڼه، انار)
• بې بورې چای (شین چای)
۳. د مالګې کمول (د لوړ فشار او زړه لپاره)
• ډېره مالګه:
• فشار لوړوي
• زړه او پښتورګي خرابوي
سپارښتنه:
• خواړه بېمالګې یا کممالګې وخورئ
• اچار او مالګین شیان مه کاروئ
۴. مایعات (اوبه)
• د پښتورګو او زړه ناروغانو لپاره:
• اوبه په اعتدال سره وڅښئ (ډاکټر یې د ناروغۍ له مخې ټاکي)
که پړسوب لرئ اوبه مه زیاتوی
۵. ډوډۍ او کاربوهایډرېټ
• سپینه ډوډۍ، وریجې، او خواږه شیان وزن زیاتوي
ښه بدیل:
• لږه اندازه ډوډۍ
• د اوربشو یا بشپړه غلې ډوډۍ
۶. سبزي او سلاد
• د سبزیو او د ترکاریو سلاد ډېر ګټور دی:
• وزن کنټرولوي
• د زړه او شکرې لپاره ښه دی
خو:
• مالګه او غوړ پرې مه زیاتوی
۷. فزیکي خوځښت
• د اختر په ورځو کې لږ ګرځېدل:
• شکره کنټرولوي
• وزن نه زیاتوي
• د زړه لپاره ښه دی
۸. د خوړو اندازه (تر ټولو مهم ټکی)
• لږ وخورئ، خو څو ځله
• معده مه ډکوئ
قاعده:
“تر مړښت لږ مخکې لاس واخلئ” ( ډیره مه خورئ )
لنډه طبي مشوره
که له دغو ناروغیو څخه کومه لرئ:
• بېنظم خوړل مه کوه
• درمل پر وخت واخله
• که امکان وي، د اختر په ورځو کې هم خپل د خوړو پلان وساتئ.