تاند (شنبه، د تلې/ میزان ۱۱ مه) ملګري ملتونه وايي، د ۲۰۲۶ کال له پیل راهیسې د افغانستان په ختیځ کې د جګړې د پاتې شونو او ناچاودو مهماتو ۶۴ پېښې ثبت شوې چې له امله یې ۶۴ ملکي وګړو ته مرګژوبله اوښتې ده.
د ملګرو ملتونو د سرمنشي انتونیو ګوترېش ویاند سټېفان دوجاریک د اکتوبر په لومړۍ نېټه په یوه خبري غونډه کې وویل، دا شمېرې د ملګرو ملتونو د خوندیتوب او امنیت ادارې ثبت کړې دي. هغه خبرداری ورکړی چې افغانستان لا هم په نړۍ کې د ناچاودو مهماتو له امله د ملکي تلفاتو له پلوه د ډېرو زیانګالو هېوادونو په ډله کې دی.
دوجاریک ویلي، د جګړو پاتې چاودېدونکي توکي لا هم د ملکي وګړو، په ځانګړي ډول ماشومانو، لپاره جدي ګواښ دي. د کلونو جګړو په ترڅ کې پاتې شوي او ناچاودلي مهمات لا هم په بېلابېلو سیمو کې شته او که څه هم په ډېرو برخو کې جګړه کمه شوې، خو دا توکي لا هم د خلکو ژوند ګواښي.
د ملګرو ملتونو د بشري مرستو د چارواکو په وینا، په ننګرهار کې هغه مهال د هاوان یوه پاتې شوې مرمۍ وچاودېده چې څلورو ماشومانو ورسره لوبې کولې. په پېښه کې درې ماشومان ووژل شول او یو بل ټپي شو.
ملګري ملتونه او د دوی همکار بنسټونه د ماینونو او ناچاودو مهماتو د خطرونو په اړه د عامه پوهاوي، د ککړو سیمو د پاکولو او له اغېزمنو کورنیو او قربانیانو سره د مرستې پروګرامونو ته دوام ورکوي. خو دوجاریک وايي، د بودیجې جدي کمښت د ماین پاکۍ او نورو اړوندو فعالیتونو مخه نیسي.
په افغانستان کې د بشري مرستو پراخ پروګرام هم له ستر مالي کمښت سره مخ دی. ملګرو ملتونو ویلي، د ۲۰۲۶ کال لپاره د ۱.۷ میلیارد ډالرو د بشري اړتیاوو او غبرګون پلان د راپور ورکولو تر وخته یوازې ۳۰ سلنه پیسې برابرې شوي او ۵۳۷ میلیون ډالره ترلاسه شوي دي. د بودیجې کمښت له امله ځینو مرستندویو بنسټونو په یو شمېر سیمو کې خپلې مرستې درولې دي.
د ناچاودو مهماتو دوامداره شتون د افغانستان د څو لسیزو جګړو اوږدمهاله بشري پایلې په ډاګه کوي. ملګري ملتونه او د ماین پاکۍ نړیوال پروګرامونه له کلونو راهیسې د ککړو سیمو پر پاکولو، د خلکو د پوهاوي پر لوړولو او د چاودېدونکو توکو له امله له زیانمن شویو کسانو سره پر مرستې تمرکز کوي.