تاند – د انسان د پښو د یو نیم میلیون کلونو پخوانۍ نښې د انسان د لرغونو خپلوانو د ښځو او نارینه وو د رولونو په اړه نوې موندنې وړاندې کوي
د کینیا په شمال کې د پښو یو نیم میلیون کلونو پخوانیو نښو پر بنسټ یوې نوې څېړنې د انسان د لرغونو خپلوانو د ټولنیز ژوند په اړه مهم معلومات وړاندې کړي دي.
څېړونکو د دغو نښو له څېړلو وروسته موندلې چې ښځینه او نارینه هومو اېرکتوس (Homo erectus) ښايي بېلابېل ټولنیز او کاري رولونه لرل. د پښو نښو بڼه او د تګ لوری ښيي چې نارینه ډېری وختونه په ډلو کې یوځای ګرځېدل، په داسې حال کې چې ښځو له ماشومانو سره تګ راتګ کاوه.
د څېړنې له مخې، دا بېل چلند ښايي د کارونو د وېش نښه وي؛ یعنې نارینه به ښکار، د سیمو ساتنه او ګډ فعالیتونه کول، خو ښځو به د ماشومانو پالنه او نور ورځني کارونه پر غاړه لرل.
څېړونکي ټینګار کوي چې دا پایله وروستۍ نه ده، ځکه یوازې د پښو له نښو څخه د ټولنیز چلند په اړه بشپړ قضاوت ستونزمن دی. خو د دغو نښو ترتیب او شمېر داسې شواهد وړاندې کوي چې د لومړنیو انسانانو په ټولنو کې د ښځو او نارینه وو د رولونو وېش ښايي تر پخوا ډېر پخوانی تاریخ ولري.
د دوی په وینا، دا موندنه د انسان د تکامل او د لومړنیو ټولنیزو جوړښتونو د ښه درک لپاره مهمه ده او ښيي چې د ګډ ژوند او دندو وېش ښايي له میلیونونو کلونو راهیسې د انسان د لرغونو خپلوانو د ژوند برخه وه.