که څوک جګ کراتینین ولري، چې دا د پښتورګو – Kidneys د کمزورۍ نښه ده، نو د جغندر په اړه خبره داسې ده:
جغندر به ورته ښه ده که خراب؟
په عمومي ډول: لږ مقدار جغندر بد نه دي، خو ډېر یې هم ښه نه دي.
ولې احتیاط پکار دی؟
په جغندر کې دا توکي شته:
- پوټاشیم (Potassium) – چې د پښتورګو د کمزورۍ په وخت کې یې ډېرښت خطرناک کېدای شي
- اکسالېټ (Oxalate) – چې د پښتورګو د تیږو خطر زیاتوي
- طبیعي شکر – چې په ځینو ناروغانو کې ستونزه جوړوي
که کراتینین جګ وي، پښتورګي دا توکي ښه نه شي ایستلی.
کله جغندر تاوان لري؟
- که کراتینین ډېر جګ وي
- که پوټاشیم هم جګ وي
- که ناروغ پښتورګو مزمنه ناروغي (Chronic Kidney Disease – CKD) ولري
- که جغندر هره ورځ یا په ډېره اندازه وخوړل شي
کله لږ جغندر زغمل کېدای شي؟
- که کراتینین یوازې لږ جګ وي
- که ډاکټر منع نه وي کړی
- که په اوونۍ کې ۱–۲ ځله، په لږه اندازه وخوړل شي
- تر ټولو ښه ده چې پوخ شوی وي، نه خام
مهمه مشوره
هغه کسان چې کراتینین یې جګ وي:
- باید د پوټاشیم لرونکي خوړو (جغندر، کېله، کچالو، پالک) په اړه ډېر احتیاط وکړي
- هر ډول رژیم باید د ډاکټر یا د تغذیې متخصص په سلا وي
که غواړې، کولای شم:
- د جګ کراتینین لپاره د خوړو بشپړ لړلیک
- کوم سبزي او مېوې خوندي دي او کوم نه دي
هغه خواړه چې عموماً خوندي دي
(په مناسبه اندازه)
سبزي
- کچالو (پاخه شوي، اوبه یې تویې شوې وي)
- کاهو
- بادرنګ
- ګلپي
- کلم
- شنه لوبیا
- پیاز
- هوږه
مېوې
- مڼه
- ناک
- انګور
- اناناس
- شفتالو
- هندواڼه (په لږه اندازه)
نور
- سپینه وریجې
- د اوربشو اوړه (په لږه اندازه)
- ساده ډوډۍ
- د مرغانو یوه ټوټه غوښه (پخه، بېمالګې)
- د کب یوه ټوټه (په اوونۍ کې ۱–۲ ځله)
- لږ زیتون غوړي
هغه خواړه چې باید کم وخوړل شي
(یوازې کله ناکله)
- جغندر
- ګازره
- رومي بانجان
- مستې
- شین چای (زیات نه)
- سره لوبیا
- مرخیړي
هغه خواړه چې باید ډډه ترې وشي
(په ځانګړي ډول که کراتینین ډېر جګ وي)
- کېله
- پالک
- وچې مېوې (ممیز، خرما)
- مغز لرونکي توکي (غوزان، بادام، مټک)
- مالګین او اچار شوي خواړه
- تیار خواړه (کنسروي، فاسټ فوډ)
- ډېره غوښه (په ځانګړي ډول سره غوښه)
- ګاز لرونکي څښاک
- د پروټین پوډر او بېنسخې درمل
د اوبو څښل
- که ډاکټر منع کړي نه وي :
په ورځ کې د اوبو معتدل څښاک
- که پړسوب یا د ساه ستونزه وي:
بې له سلا اوبه مه زیاتوئ
ډېر مهم ټکي
- جګ کراتینین خپله ناروغي نه ده، نښه ده
- اصل درملنه د پښتورګو د لامل درملنه ده
- خواړه یوازې مرسته کوي، درملنه نه کوي