تاند (پنجشنبه، د لړم/ عقرب ۲۸ مه) د ازبکستان د انرژۍ وزارت اعلان کړی چې افغانستان ته د برېښنا صادرات به راتلونکی کال هم دوام ولري، او د دې ترڅنګ یې د دواړو هېوادونو ترمنځ د انرژۍ د لویو ګډو پروژو د پلي کولو لپاره نوې هوکړه لیکونه هم لاسلیک کړي دي.
د ازبکستان د انرژۍ وزارت څرګنده کړې چې دغه تړون د ازبکستان د انرژۍ وزیر جورابک میرزا محمودوف او د افغانستان د دولتي برېښنا شرکت (برښنا شرکت) د رئيس عبدالباري عمر ترمنځ لاسلیک شوی دی.
وزارت زیاتوي چې همدا اوس هم د کابل او تاشکند ترمنځ څو سترې ګډې پروژې روانې دي.
په یوه جلا مالي تړون کې چې د اګست په میاشت کې لاسلیک شوی و، له دغو پروژو څخه ملاتړ ته لاره هواره شوه. د پلان له مخې، د ۱۸ میاشتو په ترڅ کې به دغه پروژې بشپړې شي او افغانستان به وتوانېږي چې له ازبکستان څخه له ۸۰۰ تر ۱۰۰۰ مېګاواټه برېښنا وارد کړي.
د څلورو سترو پروژو تفصیل
هغه هوکړه لیک چې دواړه لوري پرې سلا شوي، لاندې څلور مهمې پروژې پکې شاملې دي:
۱. د ۵۰۰ کیلو ولټه «سرخان–دشت علوان» د لېږد مزي جوړول
- د ۱۰۰۰ مېګاواټه وړتیا لرونکی.
۲. د ارغندي سب سټېشن پراختیا
- د ۸۰۰ MVA تر کچې د پستې وړتیا لوړول.
۳. د ۲۲۰ کیلوولټه «کابل–شیخ مصري» د برېښنا لېږد کرښه
- د ۸۰۰ مېګاواټه ظرفیت لرونکې.
۴. د «شیخ مصري» د نوي سب سټېشن جوړول
- په ننګرهار ولایت کې د ۱۲۶ MVA ظرفیت لرونکی سب سټېشن.
تمه ده چې دا پروژې به د افغانستان د برېښنا زیربنا پیاوړې کړي او د کابل–تاشکند همکاري به لا نوره پراخه کړي.
د افغانستان د انرژۍ سکتور وضعیت او ننګونې
که څه هم دا نوې پروژې د انرژۍ د نشتوالي د کمولو لپاره حیاتي بلل کېږي، خو د افغانستان برېښنا سکتور لاهم له لویو ستونزو سره مخامخ دی:
- څو لسیزې جګړې
- د پانګونې جدي کمښت
- زړې او تخریب شوې زیربناوې
- د کورني تولید د کم ظرفیت دوام
د دې پراختیايي پروژو اصلي هدف دا دی چې افغانستان ته پایښتي، باوري او دوامداره انرژي برابره کړي او د برېښنا له سخت کمښت څخه د خلاصون لاره هواره کړي.